Bij Open State Foundation vieren we feest. In het nieuwe coalitieakkoord wordt namelijk aangekondigd dat er eindelijk een lobbyregister komt. En dat niet alleen, de Wet open overheid blijft voorlopig overeind.
“We voeren een lobbyregister in. Daarbij zorgen we er voor dat dit praktisch en werkbaar is voor zowel overheid als belangenbehartigers. De Wet Open Overheid gaan we beter toepasbaar maken. Op basis van de evaluatie (verwacht in 2026) bezien we of aanpassing wenselijk is. In de tussentijd werken we aan de uitvoerbaarheid, onder andere door de informatiehuishouding beter op orde te krijgen en beter gebruik te maken van kunstmatige intelligentie.”
Eindelijk punten vóór democratie en transparantie; daar waren we hard aan toe.
We zijn trots op deze overwinning waar wij, en andere organisaties uit het maatschappelijk middenveld en de journalistiek, ons hard voor hebben gemaakt. Na vele jaren pleitbezorging en drie Kamermoties vóór een lobbyregister, hebben we afgelopen jaar zelf een model-lobbyregister gebouwd. Deze hebben we gebaseerd op internationale best practices en contacten met journalisten, politici en lobbyisten. Het model presenteerden we aan toenmalig minister van Binnenlandse Zaken Judith Uitermark. Ook voor diverse gemeenten hebben we een demo-lobbyregister ontwikkeld. Daarnaast ontvingen we steun van onze achterban: onze petitie voor een lobbyregister werd meer dan 1000 keer ondertekend!
Ook voor de Woo hebben we ons ingezet. Onlangs publiceerden wij ons rapport “De baten van transparantie”. Voor een gebalanceerd debat over openbaarheid moet niet alleen naar de kosten worden gekeken, maar ook naar wat het ons oplevert. En dat is veel! In december lag het recht op informatie onder vuur. Wij schreven samen met SPOON een position paper voor de informateur. Onze LinkedIn post met de tekst “Een fatsoenlijk land begint bij een overheid die zich houdt aan de wet” werd wijdverspreid.
De plannen van het kabinet om de uitvoering van de Woo te verbeteren door in te zetten op een betere informatiehuishouding en gebruik van AI juichen wij toe. Ook het niet sleutelen aan de Woo voordat de wetsevaluatie heeft plaatsgevonden is, behalve logisch, ook een belangrijk signaal dat het recht op informatie niet zomaar ingeperkt kan worden.
Open State werkt graag samen met de democratische krachten om het lobbyregister te implementeren en de Woo effectiever te maken. Want transparantie is essentieel voor de democratie en voor het vertrouwen in de politiek.