Beschikkingen in Beeld biedt een actueel overzicht van de openbaarmaking van individuele overheidsbesluiten door Nederlandse overheden.

Wat zijn beschikkingen?

Niet iedereen weet meteen waar je aan moet denken bij een beschikking, een individueel overheidsbesluit. Voorbeelden hiervan zijn een vergunning, een subsidie, een toeslag of een bestuurlijke boete. Op grond van de Wet open overheid zullen overheidsorganisaties in de nabije toekomst steeds meer beschikkingen actief openbaar moeten maken. Daarmee wordt een beschikking, die voorheen alleen werd gestuurd aan degene voor wie die was bestemd, beschikbaar voor iedereen.

Waarom is openbaarmaking belangrijk?

De belangrijkste reden betreft het versterken van de informatiepositie en daarmee de rechtspositie van individuele burgers. Door andere beschikkingen te raadplegen kun je als burger nagaan hoe dezelfde wettelijke voorschriften in soortgelijke gevallen zijn toegepast. Je kunt hierop je aanvraag, gedrag of plannen aanpassen.

Daarnaast worden burgers door openbaarmaking van beschikkingen geïnformeerd over het functioneren van marktpartijen, bijvoorbeeld via het publiceren van sancties die aan bedrijven zijn opgelegd (‘naming & shaming’). Ook zou openbaarmaking van individuele beschikkingen kunnen bijdragen aan het blootleggen van grotere schandalen zoals de Toeslagenaffaire, die immers betrekking had op individuele beschikkingen tot terugvordering.

Naming & faming

Sommige overheden zijn al aan de slag gegaan met actieve openbaarmaking van beschikkingen. Beschikkingen in Beeld brengt deze openbaarmakingspraktijken in kaart en reikt door middel van ‘naming & faming’ voorbeelden aan van succesvolle openbaarmaking door overheidsinstanties. Via een vijfsterrenmodel wordt de voortgang van overheden gewaardeerd: hoe meer sterren, hoe verder een overheid is met openbaarmaking.

Op beschikkingeninbeeld.nl zijn zowel lokale overheden (op een interactieve kaart) als nationale overheden te vinden die al beschikkingen openbaar maken. Per overheidsorganisatie is meer informatie te vinden over de vindplaats van de beschikkingen, het type beschikkingen en de laatste zoekslag.

Onderdeel van CITaDOG

Beschikkingen in Beeld is onderdeel van het meerjarige onderzoeksproject CITaDOG (Case-Inclusive Transparency for a Digital and Open Government). Binnen dit project worden de gevolgen van actieve openbaarmaking van beschikkingen voor het proces van overheidsbesluitvorming onderzocht. Kan openbaarmaking van deze ‘geïndividualiseerde’ overheidsinformatie de informatiepositie van de burger tegenover de overheid versterken en daarmee bijdragen aan de ‘citizen as watchdog’?

Het project is een samenwerking tussen Tilburg University, Open State Foundation en Centerdata, gefinancierd door de Maatschappelijke Coalitie Over Informatie Gesproken (MCOIG).