{"id":11439,"date":"2022-10-07T10:35:03","date_gmt":"2022-10-07T08:35:03","guid":{"rendered":"https:\/\/openstate.eu\/nl\/?p=11439"},"modified":"2025-01-15T18:51:58","modified_gmt":"2025-01-15T17:51:58","slug":"nederlands-agendas-ministers-iets-meer-openbaar-maar-nogsteeds-onvoldoende","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/openstate.eu\/nl\/2022\/10\/agendas-ministers-iets-meer-openbaar-maar-nogsteeds-onvoldoende\/","title":{"rendered":"Agenda&#8217;s ministers iets meer openbaar, maar nogsteeds onvoldoende"},"content":{"rendered":"<p><b>Bijna een jaar geleden stemde een meerderheid in de Kamer voor de motie Sneller-Bromet, waarin gesteld wordt dat de agenda\u2019s van bewindspersonen systematischer bijgehouden moeten worden. Deze motie was een reactie op eerder onderzoek door Open State Foundation, waaruit bleek dat <\/b><a href=\"https:\/\/openstate.eu\/nl\/2022\/02\/agendas-van-bewindspersonen-zijn-nog-steeds-schimmig\/\"><b>de agenda\u2019s van bewindspersonen verre van transparant zijn.<\/b><\/a><b> Transparante agenda\u2019s zijn essentieel om inzicht te krijgen in het Nederlandse lobby-landschap en om eventuele belangenverstrengeling aan de kaak te stellen. Hoe staat het er nu voor? Houden bewindspersonen zich aan de richtlijnen, of zijn de agenda\u2019s bijna een jaar na dato nog steeds schimmig?\u00a0<\/b><\/p>\n<h2><b>Hoofdconclusies<\/b><\/h2>\n<ul>\n<li>Ondanks verbeteringen in de openbare agenda\u2019s van bewindspersonen is lobby nog onvoldoende transparant<\/li>\n<li>64% van de afspraken voldoen aan de richtlijnen van de motie Sneller-Bromet en vermeldt onderwerp en contactinformatie. Een duidelijke verbetering, maar veel onderwerpen zijn nietszeggend. De richtlijnen cre\u00ebren niet genoeg eenduidigheid en dit zorgt voor een lage kwaliteit van de data.<\/li>\n<li>Bij slechts 43% van de afspraken wordt de gesprekspersoon genoemd<\/li>\n<li>Grote verschillen tussen ministeries: Buitenlandse Zaken als slechtste, Defensie als beste<\/li>\n<li>Geen enkel ministerie komt volledig toezegging na dat met terugwerkende kracht agenda\u2019s worden bijgewerkt<\/li>\n<\/ul>\n<h2><b>Resultaten huidig onderzoek<\/b><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400\">In de periode van 25 februari tot 28 september 2022 hebben bewindspersonen in totaal 2.148 gesprekken geregistreerd. Hiervan kunnen 764 worden gedefinieerd als externe gesprekken (met vertegenwoordigers van buiten de overheid).<\/span><\/p>\n<ul>\n<li style=\"font-weight: 400\"><span style=\"font-weight: 400\">64% van de geregistreerde afspraken voldoet aan de eigen richtlijn dat zowel onderwerp van gesprek als contactgegevens voor verdere informatie moeten zijn vermeld.<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400\">Beste uit de test:<span style=\"font-weight: 400\"> Het ministerie van Defensie is het meest succesvol in het correct bijhouden van de agenda\u2019s, waarbij 80% voldoet aan de richtlijnen. Hierbij moet wel gezegd worden dat er slechts 20 externe afspraken te vinden zijn in de openbare agenda\u2019s van het ministerie van Defensie. Onder individuele bewindspersonen komt minister Ernst Kuipers van Volksgezondheid, Welzijn en Sport het beste naar voren: 91% van zijn afspraken zijn compleet.\u00a0<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400\">Slechtste uit de test:<span style=\"font-weight: 400\"> Het Ministerie van Buitenlandse Zaken houdt haar afspraken het slechtst bij, met slechts 32% van de externe afspraken compleet. D<\/span><span style=\"font-weight: 400\">oor de ministeries van LNV, EZK\u00a0 en AZ worden meer dan 45% van de afspraken niet goed bijgehouden. <\/span><span style=\"font-weight: 400\">De afspraken van minister Christianne van der Wal-Zeggelink van Natuur en Stikstof voldoen in meer dan de helft van de gevallen niet aan de richtlijnen (57%), waarmee deze minister het slechtst scoort.\n<p><\/span><\/li>\n<\/ul>\n<figure id=\"attachment_11441\" aria-describedby=\"caption-attachment-11441\" style=\"width: 494px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-11441\" src=\"https:\/\/openstate.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/14\/2022\/10\/Schermafbeelding-2022-10-07-om-10.28.01-620x348.png\" alt=\"\" width=\"494\" height=\"277\" srcset=\"https:\/\/openstate.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/14\/2022\/10\/Schermafbeelding-2022-10-07-om-10.28.01-620x348.png 620w, https:\/\/openstate.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/14\/2022\/10\/Schermafbeelding-2022-10-07-om-10.28.01-552x310.png 552w, https:\/\/openstate.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/14\/2022\/10\/Schermafbeelding-2022-10-07-om-10.28.01-768x432.png 768w, https:\/\/openstate.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/14\/2022\/10\/Schermafbeelding-2022-10-07-om-10.28.01.png 1192w\" sizes=\"auto, (max-width: 494px) 100vw, 494px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-11441\" class=\"wp-caption-text\">Complete afspraken vermelden zowel een onderwerp als contactpunt voor verdere informatie.<\/figcaption><\/figure>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h2><b>Analyse van de agenda\u2019s<\/b><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400\">Uit de kwaliteit van de data blijkt dat een cultuurverandering \u2013 om door middel van de agenda\u2019s lobby daadwerkelijk beter inzichtelijk te maken \u2013 nog ver te zoeken is.\u00a0<\/span><\/p>\n<ul>\n<li style=\"font-weight: 400\"><b>Daadwerkelijke partij ontbreekt:<\/b><span style=\"font-weight: 400\"> met wie de bewindspersoon om tafel zit is niet vanzelfsprekend. In plaats van de daadwerkelijke partij te benoemen komt het nog steeds voor dat alleen de sector wordt genoemd, of zelfs alleen <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">\u201cgesprek bedrijven\u201d,<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> zoals in de agenda van Christianne van der Wal-Zeggelink. Minister Van der Wal-Zeggelink behoort tot het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, een ministerie wat beterschap beloofde na <\/span><a href=\"https:\/\/openstate.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/14\/2021\/03\/Thesis_-Rosa-Juffer-11304162.pdf\"><span style=\"font-weight: 400\">het eerste onderzoek van Open State Foundation<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400\">, en ook kort verbetering <\/span><a href=\"https:\/\/openstate.eu\/nl\/2022\/02\/agendas-van-bewindspersonen-zijn-nog-steeds-schimmig\/\"><span style=\"font-weight: 400\">liet zien<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400\">, maar nu weer terugvalt in zowel de cijfers, als kwaliteit van de data. Het op deze manier bijhouden van externe afspraken is niet bevorderlijk voor transparantie en het inzichtelijk maken wie er invloed heeft op beleid.<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400\"><b>Onderwerp onduidelijk:<\/b><span style=\"font-weight: 400\"> Sinds de motie van Sneller-Bromet is het verplicht om ook het onderwerp van de gesprekken op te nemen in de agenda\u2019s. Desondanks is de geest van deze motie niet terug te vinden in veel registreerde gesprekken met externen: \u2018kennismakingsgesprek\u2019, \u2018periodiek gesprek\u2019 of \u2018bijpraat gesprek\u2019 zijn termen die herhaaldelijk terugkomen, in plaats van de daadwerkelijke inhoud te delen. Voorbeelden hiervan zijn de agenda\u2019s van staatssecretaris Maarten Van Ooijen en minister Hans Vijlbrief, waarbij het merendeel van de afspraken wordt geregistreerd als \u2018kennismakingsgesprekken\u2019, zonder verdere toelichting. Vijlbrief noemt geen \u00e9\u00e9n keer een ander onderwerp dan \u2018bijpraat\/kennismaking\u2019. Dit werkt transparantie in de hand.\u00a0\u00a0<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400\"><b>Gebrek aan eenduidigheid:<\/b><span style=\"font-weight: 400\"> de benaming van partijen wordt niet op een eenduidige manier in de agenda\u2019s opgenomen. Zo gebruikt staatssecretaris Alexandra van Huffelen hoofdzakelijk afkortingen voor de organisaties waarmee ze om de tafel zit en registreert minister Micky Adriaansens een gesprek met Neelie Kroes, zonder te vermelden in welke hoedanigheid mevrouw Kroes aan dat gesprek deelneemt. Dergelijke registraties van afspraken werken transparantie tegen en bemoeilijken de analyse van de agenda\u2019s van bewindspersonen.\u00a0<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-11443 aligncenter\" src=\"https:\/\/openstate.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/14\/2022\/10\/Schermafbeelding-2022-10-07-om-10.31.36-620x256.png\" alt=\"\" width=\"555\" height=\"229\" srcset=\"https:\/\/openstate.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/14\/2022\/10\/Schermafbeelding-2022-10-07-om-10.31.36-620x256.png 620w, https:\/\/openstate.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/14\/2022\/10\/Schermafbeelding-2022-10-07-om-10.31.36-660x272.png 660w, https:\/\/openstate.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/14\/2022\/10\/Schermafbeelding-2022-10-07-om-10.31.36-768x317.png 768w, https:\/\/openstate.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/14\/2022\/10\/Schermafbeelding-2022-10-07-om-10.31.36-1536x634.png 1536w, https:\/\/openstate.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/14\/2022\/10\/Schermafbeelding-2022-10-07-om-10.31.36.png 2022w\" sizes=\"auto, (max-width: 555px) 100vw, 555px\" \/><\/p>\n<h2><b>Aanbevelingen<\/b><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400\">Daarom pleit Open State Foundation voor nauwkeurigere richtlijnen voor het bijhouden van de agenda\u2019s. De bestaande regels geven bewindspersonen de ruimte om vaag te blijven over hun gespreksonderwerpen en -partners, waardoor deze richtlijnen slechts schijntransparantie cre\u00ebren. Om daadwerkelijk transparantie te realiseren, bevelen wij aan:<\/span><\/p>\n<ul>\n<li style=\"font-weight: 400\"><b>Wees concreet over het onderwerp:<\/b><span style=\"font-weight: 400\"> Bijpraatgesprekken, kennismakingsgesprekken en reguliere gesprekken als onderwerpen geven geen inzicht in wat er besproken wordt. De richtlijn omtrent onderwerp moet dan ook aangescherpt worden.\u00a0<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400\"><b>Wees duidelijk over de deelnemende partij en persoon:<\/b><span style=\"font-weight: 400\"> Hierbij moet op z\u2019n minst de partij genoemd worden (bijv. \u2018Shell\u2019).\u00a0 Om transparantie te bevorderen en belangenverstrengeling tegen te gaan, zou informatie gegeven moeten worden die te herleiden is tot \u00e9\u00e9n persoon (bijv. \u2018directeur van Shell\u2019).\u00a0<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400\"><b>Registreer alle afspraken: <\/b><span style=\"font-weight: 400\">daarbij horen ook belafspraken, dit gebeurt tot nu toe niet. Er kan een voorbeeld worden genomen aan minister Robbert Dijkgraaf, die wel belafspraken registreert in zijn agenda.\u00a0<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<p><span style=\"font-weight: 400\">Alleen als bewindspersonen committeren aan duidelijke richtlijnen die waardevolle informatie waarborgen en ze open zijn tegenover burgers over hun contacten, kan de schimmigheid rond lobby afnemen.\u00a0<\/span><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bijna een jaar geleden stemde een meerderheid in de Kamer voor de motie Sneller-Bromet, waarin gesteld wordt dat de agenda\u2019s van bewindspersonen systematischer bijgehouden moeten worden. &hellip; <a href=\"https:\/\/openstate.eu\/nl\/2022\/10\/agendas-ministers-iets-meer-openbaar-maar-nogsteeds-onvoldoende\/\">Lees meer<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":72,"featured_media":11444,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[567],"tags":[],"class_list":["post-11439","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-open-lobby"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/openstate.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11439","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/openstate.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/openstate.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/openstate.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/72"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/openstate.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11439"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/openstate.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11439\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11445,"href":"https:\/\/openstate.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11439\/revisions\/11445"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/openstate.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11444"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/openstate.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11439"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/openstate.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11439"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/openstate.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11439"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}